thấm đòn

Một cậu bé thấm đòn sau khi bị ngã.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Chịu tác động mạnh mẽ, đau đớn từ một đòn đánh hoặc một tổn thương: "thấm đòn" diễn tả tình trạng một người bị đánh và cảm nhận rõ rệt sự đau đớn, tổn thương đó, thường là sau một thời gian ngắn.
   • Hiểu rõ, cảm nhận sâu sắc hậu quả từ một thất bại, tổn thất: "thấm đòn" cũng được dùng theo nghĩa bóng, chỉ việc một người phải chịu đựng hoặc nhận ra tác động tiêu cực từ một sự kiện, quyết định sai lầm.

Ví dụ sử dụng

• Nghĩa đen:

  • Sau cú đấm đó, hắn ta mới thấm đòn. (Sau khi bị đấm, hắn mới cảm nhận rõ sự đau đớn.)
  • Anh ấy bị ngã từ trên cao xuống, phải mất một lúc mới thấm đòn. (Anh ấy ngã từ cao, phải một lúc sau mới cảm thấy đau.)

• Nghĩa bóng:

  • Sau khi thua lỗ nặng trong kinh doanh, ông ta mới thấm đòn. (Sau khi mất nhiều tiền trong kinh doanh, ông ta mới nhận ra hậu quả nghiêm trọng.)
  • Đội bóng đã thấm đòn sau trận thua thảm hại. (Đội bóng đã cảm nhận rõ sự tổn thương sau trận thua nặng nề.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "thấm đòn" trong ngữ cảnh chiến đấu hoặc thể thao: Nhấn mạnh việc chịu tác động vật lý một cách rõ rệt.

  • Võ sĩ này rất dai sức, ít khi thấm đòn. (Võ sĩ này chịu đòn tốt, ít khi cảm thấy đau đớn.)

• "thấm đòn" trong ngữ cảnh xã hội hoặc tài chính: Diễn tả sự nhận thức muộn màng về một sai lầm hoặc tổn thất.

  • Chính phủ đã thấm đòn sau khi áp dụng chính sách sai lầm. (Chính phủ đã nhận ra hậu quả sau khi thực hiện chính sách không đúng.)

Biến thể và từ gần giống

• Ngấm đòn (động từ): tương tự "thấm đòn", nhưng thường nhấn mạnh quá trình tác động từ từ, thấm dần.
  • Thuốc tê đã hết, vết thương bắt đầu ngấm đòn. (Thuốc tê hết tác dụng, vết thương bắt đầu đau dần.)
• Thấm thía (tính từ): cảm nhận sâu sắc, thấu hiểu một cách đau đớn hoặc có ý nghĩa.
  • Bài học đó thật thấm thía. (Bài học đó khiến người ta suy nghĩ sâu sắc.)

Từ đồng nghĩa

• Chịu đòn: bị đánh và phải chịu đựng.
  • Nó chịu đòn giỏi lắm. (Nó chịu được nhiều đòn đánh.)
• Cảm nhận đau đớn: nhận thức được sự đau đớn về thể xác hoặc tinh thần.
• Nhận ra hậu quả: hiểu được tác động tiêu cực sau khi sự việc xảy ra.

Thành ngữ liên quan

• Thấm đòn mới biết đau: chỉ khi chịu tổn thương, người ta mới nhận ra bài học hoặc sự thật.
  • Cứ liều lĩnh đi, rồi thấm đòn mới biết đau. (Cứ làm bừa, đến lúc gặp hậu quả mới hiểu.)